Upał uderza bez ostrzeżenia. Trzeba reagować od razu

W Pruszkowie i całym regionie gorące dni potrafią w kilka godzin zamienić zwykły spacer, jazdę autem albo pracę na zewnątrz w próbę dla organizmu. Najpierw pojawia się zmęczenie, potem ból głowy, zawroty, pragnienie. To właśnie wtedy wielu ludzi myli pierwsze sygnały z chwilowym osłabieniem, choć ciało może już walczyć z przegrzaniem.

• Organizm wysyła sygnały, zanim zrobi się naprawdę groźnie
• Dzieci, seniorzy i zwierzęta znoszą gorąco najtrudniej
• Najprostsze nawyki dają największą ochronę

Organizm wysyła sygnały, zanim zrobi się naprawdę groźnie

Przy wysokiej temperaturze rośnie ryzyko odwodnienia i przegrzania, a to może skończyć się udarem słonecznym albo cieplnym. To nie jest zwykły dyskomfort. W takich sytuacjach zagrożone jest zdrowie, a w skrajnych przypadkach także życie.

Niepokoić powinny przede wszystkim:

• silne bóle i zawroty głowy,
• nudności,
• gorączka,
• szum w uszach,
• drgawki,
• przyspieszony oddech i tętno,
• wyraźny wzrost temperatury ciała,
• silne osłabienie, niepokój i dotkliwe pragnienie.

Upał potrafi też rozbić koncentrację i wytrącić z rytmu pracy. Ospałość i rozdrażnienie nie są tu drobiazgiem, zwłaszcza za kierownicą. Kto prowadzi samochód, powinien liczyć się z tym, że reakcje mogą być wolniejsze, a uwaga mniej pewna.

Jeśli pojawiają się niepokojące objawy, trzeba przenieść się do chłodniejszego miejsca i zadzwonić pod numer alarmowy 112. Osoby przyjmujące leki powinny trzymać kontakt z lekarzem, bo część preparatów wpływa na termoregulację i gospodarkę wodno-elektrolitową. W czasie upału to ma znaczenie większe, niż zwykle się sądzi.

Dzieci, seniorzy i zwierzęta znoszą gorąco najtrudniej

Najbardziej narażone są dzieci i osoby starsze. U jednych organizm dopiero uczy się radzić sobie z temperaturą, u drugich mechanizmy obronne bywają już słabsze. W obu grupach przegrzanie może nadejść szybciej, niż pokazuje to zwykłe zmęczenie po wyjściu z domu.

W przypadku dzieci warto trzymać się kilku prostych zasad:

• lekkie, jasne ubranie,
• czapka z daszkiem,
• napoje letnie, nie lodowate,
• ochrona wózka przed słońcem,
• kąpiel w letniej wodzie, nie zimnej.

Seniorzy najlepiej powinni ograniczyć wychodzenie w największy skwar. Jeśli wyjście jest konieczne, nakrycie głowy nie jest dodatkiem, tylko podstawą. U osób starszych trzeba też uważać na leki, bo przy odwodnieniu ich stężenie w organizmie może wzrosnąć do niebezpiecznego poziomu.

Upał nie oszczędza też zwierząt. Psy radzą sobie z chłodzeniem inaczej niż ludzie, między innymi dzięki dyszeniu. Nie znaczy to jednak, że są bezpieczne. Zostawienie psa albo dziecka w zaparkowanym aucie na słońcu może skończyć się tragedią. W nagrzanym samochodzie temperatura potrafi sięgnąć 50–60°C.

Najprostsze nawyki dają największą ochronę

W upał liczy się rozsądek rozłożony na cały dzień. W domu warto rano i nocą wietrzyć mieszkanie, a w ciągu dnia zamykać okna oraz zasłaniać żaluzje, zwłaszcza po stronie nasłonecznionej. Tak można ograniczyć napływ gorącego powietrza do środka.

Pomagają też drobne decyzje, które razem robią dużą różnicę:

• lekkie, przewiewne ubrania z naturalnych tkanin i w jasnych kolorach,
• unikanie skoku z klimatyzowanego wnętrza prosto w żar,
• ograniczenie opalania,
• unikanie forsownego wysiłku w najgorętszej porze dnia,
• częstsze przerwy w podróży samochodem i odpoczynek w cieniu,
• picie dużej ilości wody, najlepiej niegazowanej,
• lekkie posiłki oparte na warzywach i owocach,
• rezygnacja z alkoholu.

Przy jedzeniu warto pamiętać o jeszcze jednym: wysoka temperatura sprzyja namnażaniu bakterii, w tym salmonelli. Dlatego lepiej odłożyć potrawy z surowych jajek, a ręce myć częściej i dokładniej niż zwykle.

W czasie wypoczynku nad wodą ważna jest ostrożność. Po opalaniu nie należy rzucać się od razu do chłodnej wody. Najpierw dobrze jest opłukać ciało, zwłaszcza twarz i klatkę piersiową, a dopiero potem powoli wejść do wody.

Słońce wymaga też ochrony skóry. Krem z filtrem SPF trzeba nałożyć przed wyjściem, a później ponowić aplikację po spoceniu się, kąpieli albo wytarciu ręcznikiem. Sam filtr nie daje pełnej tarczy, ale wyraźnie zmniejsza ryzyko poparzeń. Warto pamiętać, że najwyższa temperatura zwykle przypada między 15.00 a 18.00, a najmocniejsze promieniowanie UV notuje się w godzinach 12.00–13.00. To właśnie wtedy najlepiej schować się w cieniu albo ograniczyć ekspozycję do minimum.

na podstawie: Urząd Miejski w Pruszkowie.