Pruszkowskie głazy dostały nowe identyfikatory. Wiadomo, skąd przybyły

Niepozorne kamienie rozrzucone w przestrzeni Pruszkowa mają historię sięgającą epoki lodowcowej. Teraz łatwiej ją poznać – przy 20 głazach pojawiły się nowe, czytelne tabliczki z informacjami o skałach i kodami QR. To terenowa wystawa geologiczna, którą można odkrywać podczas zwykłego spaceru.

• Przy głazach pojawiły się informacje o skałach i lodowcu
• Terenowa wystawa obejmuje 20 głazów w 13 miejscach
• Polska Akademia Nauk sfinansowała odnowienie oznaczeń

Przy głazach pojawiły się informacje o skałach i lodowcu

6 lipca w Pruszkowie zdemontowano 20 starych metalowych identyfikatorów, które były wyblakłe, uszkodzone i trudne do odczytania. Zastąpiły je nowe tabliczki wykonane ze srebrnego laminatu z filtrem UV. Każda ma wymiary 10 × 6 cm.

Identyfikatory zamontowano przy 20 głazach narzutowych znajdujących się w 13 lokalizacjach miejskiej części Ścieżki Przyrodniczej. Projekt tej ścieżki powstał w ramach Pruszkowskiego Budżetu Obywatelskiego. Za jego koncepcję odpowiadała prof. UJK dr hab. Maria Górska-Zabielska, geomorfolożka glacjalna i mieszkanka Pruszkowa.

Na każdej tabliczce znalazły się:

• nazwa głazu narzutowego,
• typ petrograficzny skały,
• wiek skały,
• informacja o czasie transportu lodowcowego ze Skandynawii,
• kod QR prowadzący do dodatkowych treści i fotografii,
• logotypy Polskiej Akademii Nauk, miasta Pruszkowa i Polskiego Towarzystwa Geograficznego.

Z opisów wynika, że część dużych bloków skalnych została przetransportowana przez lądolód skandynawski około 150–120 tysięcy lat temu. Kod QR pozwala rozszerzyć informacje z tabliczki i rozpoznać inne głazy znajdujące się w mieście. Dzięki temu spacer po Pruszkowie może stać się także prostą lekcją geologii, bez potrzeby korzystania z muzealnej ekspozycji.

Terenowa wystawa obejmuje 20 głazów w 13 miejscach

Wymianą identyfikatorów zajęła się firma Perfekta Anna Herman z Pruszkowa. Prof. Maria Górska-Zabielska nadzorowała demontaż starych oznaczeń, a następnie montaż nowych tabliczek.

Współrzędne głazów objętych projektem są następujące:

1. 52°09′30,0″N 20°48′04,4″E
2. 52°09′30,2″N 20°48′03,6″E
3. 52°09′32,2″N 20°48′09,9″E
4. 52°09′32,5″N 20°48′10,2″E
5. 52°09′32,4″N 20°48′10,4″E
6. 52°09′33,8″N 20°48′06,4″E
7. 52°09′36,8″N 20°48′14,7″E
8. 52°09′37,5″N 20°48′15,4″E
9. 52°09′40,0″N 20°48′17,8″E
10. 52°09′43,0″N 20°48′13,5″E
11. 52°09′42,8″N 20°48′13,5″E
12. 52°09′59,5″N 20°48′10,7″E
13. 52°09′59,3″N 20°48′10,5″E
14. 52°09′45,4″N 20°48′33,7″E
15. 52°09′29,6″N 20°49′00,8″E
16. 52°09′14,3″N 20°49′12,8″E
17. 52°09′05,7″N 20°48′59,7″E
18. 52°09′05,9″N 20°48′47,0″E
19. 52°09′26,8″N 20°48′39,4″E
20. 52°09′27,2″N 20°48′37,9″E

Polska Akademia Nauk sfinansowała odnowienie oznaczeń

Nowe identyfikatory powstały w ramach projektu Polskiej Akademii Nauk „Otwarta Nauka”. Koszt zadania wyniósł 3000 zł brutto, a finansowanie zapewniono na podstawie umowy PAN.BFB.S.BUN.138.022.2026 z 14 kwietnia 2026 roku. Współorganizatorem przedsięwzięcia jest Polskie Towarzystwo Geograficzne.

Terenowa ekspozycja ma służyć nieformalnej edukacji ekologicznej. Głazy narzutowe są częścią georóżnorodnego dziedzictwa południowo-zachodniego Mazowsza, choć bez oznaczeń mogą pozostać dla przechodniów zwykłymi kamieniami. Krótkie opisy pokazują ich pochodzenie, budowę i związek z historią lądolodu, a dodatkowe materiały dostępne po zeskanowaniu kodu QR pozwalają poszerzyć wiedzę o konkretnych okazach.

Odbiorcami projektu są mieszkańcy, przechodnie, turyści i goście odwiedzający Pruszków. Dawne ślady epoki glacjalnej można dzięki niemu poznawać bezpośrednio w miejskiej przestrzeni, korzystając z oznaczeń rozmieszczonych przy głazach.

na podstawie: Urząd Miejski Pruszków.